Zorin OS 18: Lựa chọn thay thế tiềm năng cho những người dùng Windows bị "bỏ rơi"

Khi Windows 10 chính thức dừng hỗ trợ vào cuối năm 2025, hàng triệu máy tính cá nhân bỗng chốc đứng trước ngưỡng cửa trở thành "rác công nghệ" vì không đáp ứng được yêu cầu phần cứng khắt khe của Windows 11. Trong bối cảnh đó, Zorin OS đang nổi lên như một điểm đến sáng giá. Các báo cáo gần đây từ cộng đồng công nghệ ghi nhận phiên bản Zorin OS 18 đã cán mốc 1 triệu lượt tải xuống chỉ sau hơn một tháng ra mắt.

Đáng chú ý, dữ liệu từ đội ngũ phát triển cho biết khoảng 78% số lượt tải này (tương đương gần 800.000 lượt) xuất phát từ các máy tính đang chạy Windows. Dù con số này bao gồm cả những người tải về để trải nghiệm thử trên máy ảo, nó vẫn cho thấy một sự quan tâm chưa từng có của người dùng Windows đối với hệ sinh thái Linux khi họ không còn lựa chọn nào khác với Microsoft.

Khi giao diện không còn là rào cản

Lý do lớn nhất khiến Zorin OS ghi điểm không nằm ở những thuật ngữ kỹ thuật phức tạp, mà ở sự gần gũi. Thay vì bắt người dùng phải học lại cách sử dụng máy tính, Zorin OS mô phỏng lại những gì họ đã quen thuộc suốt hàng chục năm qua.

Hãy tưởng tượng bạn đang sở hữu một chiếc laptop cũ, ví dụ như dòng Dell Latitude hay ThinkPad chạy chip Core i3 thế hệ 4 với 4GB RAM. Windows 11 sẽ từ chối cài đặt vì thiếu chip bảo mật TPM 2.0, nhưng với Zorin OS, chiếc máy này lại hoạt động mượt mà. Với tính năng Zorin Appearance, bạn chỉ cần một cú nhấp chuột để đưa thanh Taskbar và Start Menu về đúng vị trí cũ. Cảm giác gõ văn bản hay duyệt web trên Zorin OS mang lại sự ổn định, nhẹ nhàng mà người dùng Windows 10 thường phải đánh đổi nếu cố gắng "lách luật" để lên Windows 11 trên các thiết bị không hỗ trợ.

Sự mệt mỏi với "hệ sinh thái ép buộc"

Bên cạnh vấn đề phần cứng, làn sóng chuyển dịch này còn đến từ sự không hài lòng với cách Microsoft kiểm soát người dùng. Việc ép buộc đăng nhập tài khoản Microsoft, cài đặt sẵn các dịch vụ đám mây hay tệ hơn là xuất hiện quảng cáo ngay trong menu Start đã khiến không ít người cảm thấy quyền riêng tư của mình bị xâm phạm.

Zorin OS đi theo hướng ngược lại: không thu thập dữ liệu hành vi, không quảng cáo và không yêu cầu đăng nhập tài khoản trực tuyến để vào màn hình chính. Đối với những người làm việc chuyên nghiệp hoặc đơn giản là muốn một hệ điều hành "sạch", đây là một điểm cộng rất lớn.

Có nên thực sự chuyển sang Zorin OS?

Sự bùng nổ của Zorin OS 18 cùng với sự hỗ trợ mạnh mẽ của Steam trong mảng chơi game trên Linux (nhờ thành công của Steam Deck) đang làm mờ đi ranh giới giữa hai hệ điều hành. Tuy nhiên, liệu bạn có nên xóa Windows để cài đặt Zorin OS ngay lúc này?

Câu trả lời phụ thuộc vào nhu cầu thực tế của bạn:

• Nên chuyển sang: Nếu bạn đang dùng những máy tính đời cũ chỉ để làm văn phòng, lướt web, xem phim hoặc lập trình web. Zorin OS sẽ giúp máy chạy nhanh hơn và được cập nhật bảo mật liên tục.
• Cần cân nhắc: Nếu công việc của bạn phụ thuộc hoàn toàn vào bộ Adobe (Photoshop, Premiere) hoặc các phần mềm chuyên dụng chỉ có trên Windows. Mặc dù có các giải pháp thay thế trên Linux, nhưng việc thay đổi thói quen làm việc không bao giờ là dễ dàng.

Nhìn chung, gần 800.000 lượt tải từ Windows không có nghĩa là Microsoft đang mất đi từng đó người dùng ngay lập tức. Nhưng đây rõ ràng là lời khẳng định rằng Linux không còn là "sân chơi" riêng của những chuyên gia CNTT. Với Zorin OS, Linux đã trở thành một giải pháp thực tế để kéo dài tuổi thọ phần cứng và trả lại quyền kiểm soát máy tính cho người dùng bình dân.