Theo một báo cáo mới từ The Information, TikTok đang trong quá trình phát triển một phiên bản ứng dụng chỉ dành riêng cho thị trường Hoa Kỳ. Động thái này diễn ra khi công ty đang tiến gần đến việc hoàn tất một thỏa thuận với đối tác Mỹ, nhằm đáp ứng các yêu cầu của Đạo luật Bảo vệ Người Mỹ khỏi Ứng dụng do Đối thủ Nước ngoài Kiểm soát (Protecting Americans from Foreign Adversary Controlled Applications Act – PAFACA). Đây là một bước đi chiến lược, có thể định hình lại tương lai của nền tảng video ngắn phổ biến này tại một trong những thị trường lớn nhất thế giới.
Bối Cảnh Pháp Lý: Đạo Luật PAFACA và Áp Lực Lên TikTok
Đạo luật PAFACA, được Tổng thống ký ban hành, là một nỗ lực của chính phủ Hoa Kỳ nhằm giải quyết những lo ngại về an ninh quốc gia liên quan đến các ứng dụng thuộc sở hữu hoặc kiểm soát bởi các "đối thủ nước ngoài". Cụ thể, TikTok, với công ty mẹ ByteDance có trụ sở tại Trung Quốc, đã trở thành tâm điểm của những lo ngại này. Chính phủ Mỹ cho rằng dữ liệu người dùng Mỹ có thể bị truy cập hoặc ảnh hưởng bởi chính phủ Trung Quốc, tạo ra rủi ro tiềm ẩn cho an ninh quốc gia.
Áp lực lên TikTok không phải là mới. Trong nhiều năm qua, công ty đã phải đối mặt với các lời kêu gọi bán mình hoặc đối mặt với lệnh cấm hoàn toàn. Tòa án Tối cao Mỹ thậm chí đã bác bỏ các khiếu nại của TikTok về việc đạo luật này vi phạm quyền tự do ngôn luận. Ban đầu, TikTok được cho một thời hạn nhất định để thoái vốn hoặc tìm một giải pháp thay thế. Và, như chúng ta đã thấy, Tổng thống Trump đã ký lệnh hành pháp kéo dài thời gian thực thi PAFACA thêm 75 ngày vào ngày 22 tháng 6 năm 2025, cho phép TikTok có thêm thời gian để hoàn tất việc bán hoặc tái cấu trúc. Điều này cho thấy sự phức tạp và tầm quan trọng của vấn đề này đối với cả hai bên.
Phiên Bản TikTok "Mỹ Hóa": Chi Tiết và Mục Tiêu
Thông tin về việc TikTok đang phát triển một phiên bản ứng dụng chỉ dành cho Mỹ là một diễn biến đáng chú ý. Theo các báo cáo, phiên bản này sẽ hoạt động trên các máy chủ và phần mềm thuộc sở hữu của Mỹ. Điều này có nghĩa là dữ liệu của người dùng Mỹ sẽ được lưu trữ và xử lý hoàn toàn trong lãnh thổ Hoa Kỳ, tách biệt khỏi các hoạt động toàn cầu của ByteDance.
Đảm Bảo An Ninh Dữ Liệu và Hoạt Động Độc Lập
Mục tiêu chính của việc "Mỹ hóa" TikTok là nhằm giảm thiểu tối đa các rủi ro an ninh quốc gia. Bằng cách đảm bảo rằng cơ sở hạ tầng cốt lõi – từ máy chủ đến mã nguồn – đều nằm dưới sự kiểm soát của Mỹ, chính phủ Hoa Kỳ hy vọng sẽ loại bỏ được khả năng chính phủ nước ngoài truy cập hoặc thao túng dữ liệu người dùng. Một nhóm các nhà đầu tư Mỹ có thể sẽ hỗ trợ tài chính và giám sát hoạt động của phiên bản mới này, tạo ra một lớp bảo vệ bổ sung. Điều này có vẻ là một giải pháp tình thế, phải không?
Thỏa Thuận Đối Tác Mỹ: Nút Thắt Quan Trọng
Việc phát triển phiên bản ứng dụng mới chỉ là một phần của câu chuyện. Yếu tố then chốt để TikTok có thể tiếp tục hoạt động tại Mỹ là việc hoàn tất thỏa thuận với một đối tác Mỹ. Mặc dù TikTok được cho là đang "tiến gần" đến một thỏa thuận, chi tiết về đối tác này vẫn chưa được tiết lộ rộng rãi.
Vai Trò Của Đối Tác Mỹ và Sự Chấp Thuận Từ Trung Quốc
Đối tác Mỹ sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc giám sát hoạt động của TikTok tại Hoa Kỳ, đảm bảo tuân thủ các quy định và yêu cầu về an ninh dữ liệu. Điều này có thể bao gồm việc thành lập một hội đồng quản trị độc lập, kiểm toán thường xuyên, và các biện pháp bảo vệ dữ liệu nghiêm ngặt khác.
Tuy nhiên, một rào cản lớn vẫn còn đó: sự chấp thuận từ chính phủ Trung Quốc. Dù TikTok là một công ty toàn cầu, công ty mẹ ByteDance vẫn phải chịu sự quản lý của Bắc Kinh. Bất kỳ thỏa thuận nào liên quan đến việc chuyển giao công nghệ hoặc quyền kiểm soát hoạt động đều cần được chính phủ Trung Quốc thông qua. Đây là một điểm nhạy cảm, có thể khiến mọi thứ trở nên phức tạp hơn nhiều. Liệu họ có đồng ý để một tài sản quý giá như vậy "thoát ly" hoàn toàn không?
Tác Động và Triển Vọng Tương Lai
Nếu thỏa thuận được hoàn tất và phiên bản TikTok của Mỹ được triển khai thành công, điều này sẽ có tác động sâu rộng.
Duy Trì Sự Hiện Diện Tại Thị Trường Mỹ
Đối với TikTok, việc này có nghĩa là duy trì sự hiện diện tại một thị trường cực kỳ quan trọng, nơi có hàng triệu người dùng và là nguồn doanh thu đáng kể. Nếu không có thỏa thuận nào được hoàn tất, ứng dụng hiện tại có thể bị cấm trên toàn quốc vào tháng 3 năm 2026, một viễn cảnh mà cả TikTok và người dùng của họ đều không mong muốn.
Tiền Lệ Cho Các Ứng Dụng Nước Ngoài Khác
Quyết định này cũng có thể tạo ra một tiền lệ cho cách các ứng dụng khác từ nước ngoài tiếp cận thị trường Mỹ. Các quốc gia khác cũng có thể áp dụng các quy định tương tự, buộc các công ty công nghệ phải điều chỉnh cấu trúc hoạt động của mình để phù hợp với yêu cầu an ninh quốc gia. Điều này cho thấy một xu hướng rõ ràng về việc các chính phủ ngày càng quan tâm đến chủ quyền dữ liệu và an ninh mạng.
Cộng đồng người dùng và các chuyên gia đang theo dõi sát sao diễn biến này. Trên các nền tảng như X (trước đây là Twitter), người dùng bày tỏ sự quan tâm và lo ngại về việc liệu TikTok có thể tiếp tục hoạt động bình thường tại Mỹ hay không. Các chuyên gia về an ninh mạng và chính sách công nghệ cũng đang phân tích các kịch bản khác nhau, từ việc TikTok tìm được một giải pháp khả thi đến khả năng bị cấm hoàn toàn.
TikTok đang đứng trước một ngã rẽ quan trọng. Việc phát triển một phiên bản ứng dụng chỉ dành cho Mỹ và nỗ lực đạt được thỏa thuận với đối tác Mỹ cho thấy sự quyết tâm của công ty trong việc tuân thủ các quy định của Đạo luật PAFACA. Tuy nhiên, con đường phía trước vẫn còn nhiều thách thức, đặc biệt là sự chấp thuận từ chính phủ Trung Quốc. Tương lai của TikTok tại Mỹ, và có lẽ cả cách các ứng dụng toàn cầu hoạt động trong bối cảnh địa chính trị phức tạp, sẽ phụ thuộc vào cách các bên liên quan giải quyết những nút thắt này.