Phần Lan Mở Rộng Lệnh Cấm Huawei Trong Mạng 5G Vì Lý Do An Ninh

HELSINKI – Chính phủ Phần Lan vào ngày 31 tháng 10 năm 2025 đã công bố kế hoạch mở rộng đáng kể lệnh cấm đối với các nhà cung cấp thiết bị viễn thông được coi là "rủi ro cao" trong mạng 5G của quốc gia. Động thái này, một phần trong chiến lược rộng lớn hơn nhằm tăng cường an ninh quốc gia, nhằm mục đích loại bỏ các nhà cung cấp như Huawei khỏi một phần lớn hơn của cơ sở hạ tầng mạng di động thế hệ thứ năm, không chỉ giới hạn ở các phần cốt lõi như trước đây. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh Liên minh Châu Âu (EU) đang đẩy mạnh khuyến nghị các quốc gia thành viên giảm sự phụ thuộc vào các công nghệ của Trung Quốc, đặc biệt là trong lĩnh vực 5G, vì những lo ngại về gián điệp và can thiệp từ nước ngoài.

Diễn Biến Mới Nhất và Phạm Vi Lệnh Cấm

Kế hoạch mới của Phần Lan là sự tiếp nối và mở rộng từ luật được phê duyệt vào ngày 7 tháng 12 năm 2020. Trước đây, luật này đã cho phép chính quyền cấm sử dụng thiết bị viễn thông nếu có "lý do nghiêm trọng nghi ngờ rằng thiết bị đó đe dọa an ninh quốc gia hoặc quốc phòng." Tuy nhiên, việc siết chặt lần này tập trung vào việc loại bỏ các nhà cung cấp rủi ro cao khỏi một "phần lớn hơn" của mạng 5G, vượt ra ngoài các thành phần cốt lõi nhạy cảm. Đây là một bước đi quan trọng thể hiện sự tăng cường cam kết của Phần Lan trong việc bảo vệ cơ sở hạ tầng thiết yếu trước các mối đe dọa địa chính trị ngày càng phức tạp. Các chuyên gia an ninh đã nhiều lần cảnh báo rằng việc chỉ cấm ở phần cốt lõi có thể không đủ để chống lại các cuộc tấn công tinh vi.

Việc Phần Lan, một quốc gia có đường biên giới dài với Nga và là thành viên EU, quyết định mở rộng lệnh cấm không chỉ phản ánh sự thận trọng riêng của Helsinki mà còn phù hợp với "bộ công cụ an ninh 5G" mà EU đã khuyến nghị. Bộ công cụ này khuyến khích các quốc gia thành viên đa dạng hóa chuỗi cung ứng và loại bỏ các nhà cung cấp được coi là không đáng tin cậy. Dù không trực tiếp gọi tên Huawei, nhưng các biện pháp này rõ ràng nhắm vào các công ty Trung Quốc đã đối mặt với những lo ngại tương tự từ các chính phủ phương Tây.

Bối Cảnh Địa Chính Trị và Tác Động Kinh Tế

Quyết định của Phần Lan diễn ra trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng. Trung Quốc đã có những phản ứng đối ứng, ưu tiên các nhà cung cấp nội địa và hạn chế thiết bị từ các công ty châu Âu như Nokia (Phần Lan) và Ericsson (Thụy Điển) trong mạng 5G của mình. Điều này tạo ra một vòng xoáy "ăn miếng trả miếng" trong cuộc chiến công nghệ toàn cầu. Mặc dù các thiết bị của Huawei nổi tiếng là có giá thành rẻ hơn (ước tính 20-30% so với các đối thủ phương Tây), Phần Lan và nhiều quốc gia khác đang ưu tiên an ninh hơn lợi ích kinh tế ngắn hạn. Việc chuyển đổi sang các nhà cung cấp khác có thể làm tăng chi phí triển khai mạng 5G, nhưng được xem là cần thiết để bảo vệ dữ liệu và cơ sở hạ tầng quan trọng.

Hiện tại, chỉ khoảng 8 quốc gia, bao gồm một số thành viên NATO, đã cấm hoàn toàn thiết bị của Huawei trong 5G. Tuy nhiên, hơn 90 quốc gia vẫn đang sử dụng công nghệ của họ. Sự thay đổi trong chính sách của Phần Lan có thể tạo tiền lệ và khuyến khích thêm các nước EU khác theo gương, từ đó làm giảm đáng kể thị phần toàn cầu của Huawei trong dài hạn.

Phản Ứng và Triển Vọng

Phản ứng từ cộng đồng quốc tế và các chuyên gia an ninh nhìn chung là ủng hộ động thái của Phần Lan. Nhiều người tin rằng việc các quốc gia thành viên EU đồng lòng thực hiện các biện pháp cứng rắn sẽ củng cố an ninh tập thể của khối. Tuy nhiên, trên các diễn đàn trực tuyến và mạng xã hội, cũng có những lo ngại về chi phí tăng và khả năng chậm trễ trong việc triển khai 5G do việc chuyển đổi nhà cung cấp. Mặc dù vậy, xu hướng chung vẫn là ưu tiên an ninh quốc gia và sự bền vững của cơ sở hạ tầng trọng yếu.

Trong tương lai, quyết định của Phần Lan có thể thúc đẩy sự đa dạng hóa nhà cung cấp thiết bị 5G trên toàn cầu, giảm sự thống trị của bất kỳ một công ty hay quốc gia nào. Điều này đồng thời cũng đặt ra thách thức cho các quốc gia đang phát triển, những nơi mà chi phí là yếu tố hàng đầu trong việc lựa chọn công nghệ 5G. Tóm lại, việc Phần Lan siết chặt lệnh cấm Huawei là một chỉ dấu rõ ràng cho xu hướng "tách rời" công nghệ đang diễn ra giữa phương Tây và Trung Quốc, với an ninh quốc gia ngày càng trở thành yếu tố quyết định hàng đầu trong các chính sách viễn thông.