Cuộc đua trình duyệt nóng trở lại: Opera "chơi lớn" với AI trên thiết bị cho người dùng Android

Hôm nay (04/12/2025), Opera đã chính thức công bố một bản nâng cấp toàn diện cho các tính năng AI trên trình duyệt Android của hãng, đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng trong cuộc đua trình duyệt di động vốn đang bị Google Chrome thống trị. Không chỉ dừng lại ở các chatbot cơ bản như phiên bản giữa năm 2024, bản cập nhật này tập trung mạnh vào khả năng xử lý AI ngay trên thiết bị (on-device processing) và mở rộng quyền lựa chọn mô hình ngôn ngữ cho người dùng.

Với hơn 50 triệu người dùng Android đang hoạt động, động thái này của Opera không chỉ là một bản vá lỗi thông thường mà là một chiến lược rõ ràng nhằm tái định nghĩa cách chúng ta tương tác với web trên di động: nhanh hơn, riêng tư hơn và ít phụ thuộc vào đám mây hơn.

Cú hích về tốc độ và quyền riêng tư

Điểm nhấn quan trọng nhất trong thông báo ngày hôm nay là sự thay đổi về kiến trúc xử lý. Opera tuyên bố rằng một số tác vụ AI nhất định hiện được xử lý 100% trên thiết bị. Điều này có ý nghĩa gì đối với người dùng phổ thông?

Thứ nhất là tốc độ. Các kết quả thử nghiệm trên phiên bản beta cho thấy thời gian phản hồi giảm tới 40% trên các thiết bị Android tầm trung. Khi không phải gửi dữ liệu lên máy chủ đám mây và chờ phản hồi, độ trễ gần như được loại bỏ. Những lời phàn nàn về việc AI hoạt động chậm chạp hay "lag" máy – điều thường thấy ở các phiên bản trước – dường như đã được giải quyết.

Thứ hai là quyền riêng tư – một mối quan tâm ngày càng lớn trong năm 2025. Bằng cách giữ dữ liệu trên máy, Opera cho biết họ đã giảm lượng dữ liệu truyền tải xuống 70% so với các giải pháp chỉ dựa vào đám mây. Đối với người dùng tại EU, bản cập nhật này còn đi kèm các thông báo tuân thủ GDPR nghiêm ngặt và tùy chọn từ chối xử lý dữ liệu AI, một sự đảm bảo cần thiết khi các quy định về dữ liệu ngày càng thắt chặt.

Mở rộng hệ sinh thái mô hình AI

Không bó buộc người dùng vào một "khu vườn đóng", Opera đã nâng số lượng mô hình AI tích hợp sẵn từ 2 lên hơn 5 mô hình hàng đầu. Người dùng giờ đây có thể chuyển đổi linh hoạt giữa các mô hình như GPT-4o hoặc các mô hình tùy chỉnh do Opera tự huấn luyện ngay trong giao diện trình duyệt mà không cần cài thêm ứng dụng phụ.

Sự linh hoạt này được thể hiện rõ qua tính năng "AI Composer" mới. Công cụ này cho phép người dùng tạo nội dung tùy chỉnh (như soạn email, bài đăng mạng xã hội) trực tiếp từ các tab đang mở. Bên cạnh đó, trợ lý Aria cũng được nâng cấp khả năng tạo và chỉnh sửa hình ảnh ngay trên thiết bị nhờ tích hợp các biến thể của mô hình Stable Diffusion.

Khả năng tóm tắt và dịch thuật thời gian thực cũng được cải thiện đáng kể, hỗ trợ hơn 100 ngôn ngữ với độ chính xác cao hơn cho các nội dung không phải tiếng Anh. Điều này đặc biệt hữu ích cho người dùng tại các thị trường châu Á như Việt Nam, Indonesia hay Ấn Độ, nơi nhu cầu tiêu thụ nội dung đa ngôn ngữ là rất lớn.

Phản ứng từ thị trường và cộng đồng

Ngay sau khi phát hành trên Google Play Store, bản cập nhật đã ghi nhận hơn 1 triệu lượt tải xuống chỉ trong 12 giờ đầu tiên. Trên các diễn đàn công nghệ lớn như Reddit và mạng xã hội X, phản hồi ban đầu khá tích cực. Người dùng đánh giá cao việc tích hợp sâu vào hệ thống mà không gây hao pin quá mức – một điểm trừ thường thấy ở các ứng dụng AI chạy ngầm.

Tuy nhiên, vẫn có những ý kiến trái chiều. Một số người dùng thiết bị Android đời cũ lo ngại về vấn đề tiêu thụ pin khi xử lý các tác vụ nặng như tạo ảnh. Một vài lỗi nhỏ trong công cụ tạo hình ảnh cũng được ghi nhận, dù Opera đã hứa hẹn sẽ khắc phục trong các bản vá tiếp theo.

Chiến lược khác biệt hóa

Trong khi Chrome vẫn đang tập trung tích hợp AI vào công cụ tìm kiếm, Opera chọn hướng đi "AI dạng mô-đun" và tôn trọng quyền lựa chọn của người dùng. Việc cung cấp trải nghiệm AI không quảng cáo theo mặc định cũng là một điểm cộng lớn giúp hãng tách biệt khỏi các đối thủ dựa vào doanh thu quảng cáo.

Tại các thị trường mới nổi như Đông Nam Á, Opera còn khôn khéo tối ưu hóa chế độ tiết kiệm dữ liệu cho các tính năng AI, đảm bảo chúng hoạt động mượt mà ngay cả trên các mạng kết nối chậm. Đây là một nước đi chiến lược nhằm giữ chân tập người dùng trung thành tại các khu vực này.

Bản cập nhật hiện đã có sẵn miễn phí trên toàn cầu. Với bước đi này, Opera không chỉ đơn thuần là "nâng cấp", mà đang gửi một thông điệp mạnh mẽ đến các ông lớn công nghệ: Cuộc chiến trình duyệt trong kỷ nguyên AI mới chỉ thực sự bắt đầu.