Facebook và Meta AI: Họ muốn gì từ ảnh chưa chia sẻ của bạn?

Chào bạn, những người dùng mạng xã hội thông thái! Chắc hẳn dạo gần đây, bạn cũng đã nghe phong phanh về một câu chuyện đang gây xôn xao cộng đồng: Facebook, hay chính xác hơn là Meta, đang có ý định sử dụng Meta AI để "xử lý" những bức ảnh trong thư viện ảnh của bạn, kể cả những tấm bạn chưa từng chia sẻ công khai. Nghe có vẻ hơi... giật mình đúng không? Tôi cũng vậy. Với tư cách là một người đã gắn bó với nội dung số và công nghệ một thời gian, tôi hiểu rõ những băn khoăn này. Hôm nay, chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu sâu hơn xem chuyện này là gì, tại sao nó lại quan trọng, và chúng ta có thể làm gì nhé.

Câu chuyện đang diễn ra là gì?

Điều này có nghĩa là gì? Đơn giản thôi, khi bạn đồng ý với "xử lý đám mây" (cloud processing), bạn đang vô tình cho phép Meta AI "ngó nghiêng" vào kho ảnh cá nhân của mình. Mà nói thật, ai mà chẳng có vài tấm ảnh chụp vội, ảnh "dìm hàng" bạn bè, hay những khoảnh khắc riêng tư mà mình chẳng muốn ai thấy, chứ đừng nói là một hệ thống AI. Đúng không nào?

Tại sao Meta lại làm điều này? Tham vọng AI và dữ liệu

Để hiểu được động thái này, chúng ta cần nhìn vào bức tranh lớn hơn về chiến lược của Meta. AI đang là "con gà đẻ trứng vàng" của ngành công nghệ, và Meta không muốn đứng ngoài cuộc chơi. Họ đang đầu tư rất mạnh vào trí tuệ nhân tạo, từ việc phát triển các mô hình ngôn ngữ lớn đến các công cụ sáng tạo nội dung. Để một AI trở nên thông minh và hữu ích, nó cần dữ liệu. Rất nhiều dữ liệu.

Trước đây, Meta đã từng thông báo rằng họ sẽ sử dụng các bài đăng công khai của người dùng để huấn luyện AI. Điều này đã gây ra không ít tranh cãi rồi. Nhưng việc yêu cầu truy cập vào thư viện ảnh cá nhân, chưa được chia sẻ, là một bước tiến xa hơn, một bước đi mà nhiều người cho là khá... táo bạo. Tại sao ư? Bởi vì dữ liệu ảnh cá nhân có thể cung cấp một kho tàng thông tin phong phú và đa dạng hơn rất nhiều so với chỉ các bài đăng công khai. Nó giúp AI hiểu rõ hơn về thói quen, sở thích, môi trường sống, thậm chí là cảm xúc của người dùng qua hình ảnh. Từ đó, Meta AI có thể đưa ra các đề xuất chỉnh sửa ảnh "chuẩn" hơn, cá nhân hóa hơn, và có thể là cả các tính năng AI khác trong tương lai. Có thể họ muốn AI của mình trở thành một "trợ lý nhiếp ảnh" siêu đẳng, luôn sẵn sàng biến những bức ảnh bình thường thành tác phẩm nghệ thuật chỉ với một cú chạm.

Quyền riêng tư của bạn đang bị đe dọa thế nào?

Đây chính là điểm mấu chốt khiến nhiều người lo ngại. Khi một công ty công nghệ lớn như Meta có quyền truy cập vào thư viện ảnh cá nhân của bạn, những câu hỏi về quyền riêng tư và bảo mật dữ liệu sẽ ngay lập tức xuất hiện.

• Ai sẽ xem những bức ảnh đó? Mặc dù Meta khẳng định là AI sẽ xử lý, nhưng liệu có bất kỳ con người nào có thể truy cập vào dữ liệu đó không? Và nếu có, dưới những điều kiện nào?
• Dữ liệu được sử dụng để làm gì? Ngoài việc chỉnh sửa ảnh, liệu thông tin từ những bức ảnh đó có được dùng để huấn luyện các mô hình AI khác, hoặc thậm chí là để cá nhân hóa quảng cáo hay không? (Mà cái này thì Meta đã làm rồi, nhưng với dữ liệu công khai thôi).
• Bảo mật dữ liệu: Nếu dữ liệu ảnh của bạn được tải lên "đám mây" của Meta, liệu chúng có được bảo vệ an toàn tuyệt đối khỏi các cuộc tấn công mạng hay không? Nghe thì có vẻ hơi lo xa, nhưng lịch sử đã chứng minh rằng không có hệ thống nào là bất khả xâm phạm cả.

Các chuyên gia về quyền riêng tư cũng đã lên tiếng bày tỏ sự quan ngại sâu sắc. Họ kêu gọi Meta cần minh bạch hơn trong việc giải thích cách thức dữ liệu được sử dụng và đảm bảo rằng người dùng có quyền kiểm soát hoàn toàn đối với dữ liệu của mình, bao gồm cả quyền từ chối tham gia một cách rõ ràng và dễ dàng.

Bạn có thể làm gì?

Vậy, trước tình hình này, chúng ta, những người dùng cuối, có thể làm gì để bảo vệ quyền riêng tư của mình?

1. Đọc kỹ thông báo: Khi Facebook hiển thị thông báo yêu cầu quyền truy cập, đừng vội vàng bấm "Đồng ý" mà không đọc. Hãy dành chút thời gian để hiểu rõ Meta đang muốn gì và bạn sẽ cấp quyền cho họ đến mức nào.
2. Kiểm tra cài đặt quyền riêng tư: Sau khi đọc xong bài này, bạn nên vào phần cài đặt quyền riêng tư trên ứng dụng Facebook (hoặc Instagram, Messenger, vì tất cả đều thuộc Meta). Tìm đến các mục liên quan đến quyền truy cập ảnh, dữ liệu và AI. Hãy xem xét kỹ lưỡng các tùy chọn và điều chỉnh theo mức độ thoải mái của bạn. Có thể bạn sẽ tìm thấy một tùy chọn để tắt tính năng này, hoặc ít nhất là giới hạn phạm vi truy cập của AI.
3. Cân nhắc trước khi đồng ý: Nếu bạn không cảm thấy thoải mái với việc Meta AI truy cập vào thư viện ảnh chưa chia sẻ của mình, đừng ngần ngại từ chối. Sự tiện lợi của việc chỉnh sửa ảnh tự động có thể không đáng để đánh đổi quyền riêng tư cá nhân.
4. Sử dụng các công cụ chỉnh sửa ảnh khác: Nếu bạn cần chỉnh sửa ảnh, có rất nhiều ứng dụng chỉnh sửa ảnh tuyệt vời khác trên thị trường, không yêu cầu quyền truy cập sâu vào thư viện ảnh của bạn.

Tương lai của AI và dữ liệu cá nhân

Việc Facebook yêu cầu sử dụng Meta AI trên ảnh chưa chia sẻ là một ví dụ điển hình cho xu hướng phát triển của AI và cách các công ty công nghệ lớn đang tìm cách thu thập và sử dụng dữ liệu để làm cho AI của họ ngày càng "thông minh" hơn. Điều này đặt ra một câu hỏi lớn cho tất cả chúng ta: Chúng ta sẵn sàng đánh đổi bao nhiêu quyền riêng tư để đổi lấy sự tiện lợi và các tính năng AI tiên tiến?

Đây không phải là một câu hỏi dễ trả lời, và câu trả lời có thể khác nhau ở mỗi người. Tuy nhiên, điều quan trọng là chúng ta phải được thông báo đầy đủ, hiểu rõ những gì đang diễn ra, và có quyền lựa chọn. Quyền riêng tư cá nhân, trong thời đại số, đang trở thành một tài sản quý giá hơn bao giờ hết. Và chúng ta, hơn ai hết, cần là người chủ động bảo vệ nó.