Ericsson và cuộc thanh lọc 1.600 nhân sự: Khi đế chế phần cứng buộc phải "phần mềm hóa"

Kỷ nguyên bùng nổ của 5G đang nguội lạnh nhanh hơn dự kiến, và Ericsson chính là cái tên mới nhất phải trả giá cho sự chững lại này. Thông báo cắt giảm 1.600 vị trí làm việc tại Thụy Điển không đơn thuần là một đợt sa thải định kỳ; đó là dấu hiệu cho thấy sự rạn nứt trong mô hình kinh doanh hạ tầng truyền thống của đế chế viễn thông Bắc Âu.

Thanh lọc bộ máy để cứu vãn biên lợi nhuận

Ericsson đã chính thức khởi động lộ trình đàm phán với các nghiệp đoàn để cắt giảm khoảng 12% lực lượng lao động tại quê nhà (trên tổng số hơn 13.000 nhân sự hiện có). Con số 1.600 người này là mảnh ghép tiếp theo trong kế hoạch tinh giản diện rộng đã được hãng âm thầm triển khai từ năm 2023. Thay vì những lời trấn an trung lập, thực tế cho thấy Ericsson đang buộc phải hy sinh những nhân sự kỳ cựu để bảo vệ dòng tiền trước một thị trường viễn thông đang trở nên khô cằn.

Việc mạnh tay cắt giảm nhân sự tại các trung tâm điều hành cũ là bước đi sống còn để cải thiện vị thế chi phí. Ericsson không còn lựa chọn nào khác ngoài việc trở nên "nhẹ gánh" hơn nếu muốn tiếp tục đổ tiền vào những ván cược công nghệ mới, nơi mà các kỹ sư phần cứng truyền thống không còn là ưu tiên hàng đầu.

Từ bỏ "những chiếc hộp" để tìm cơ hội trong mã nguồn

Tại sao một doanh nghiệp đứng đầu về trạm phát sóng lại phải chấp nhận đau đớn để tái cấu trúc? Câu trả lời nằm ở sự dịch chuyển sang "mạng lưới có khả năng lập trình" (Programmable Networks). Sau khi chi 6,2 tỷ USD để thâu tóm Vonage, Ericsson đang dồn toàn lực vào Open Gateway API – một hướng đi cho phép các nhà phát triển phần mềm can thiệp trực tiếp vào tính năng mạng lưới.

Sự sụt giảm doanh số thiết bị 5G toàn cầu đã chứng minh rằng việc bán các "thùng sắt" (phần cứng) đã chạm trần. Ericsson hiện đang kẹt giữa hai gọng kìm: một bên là chi phí vận hành bộ máy cồng kềnh tích tụ qua nhiều thập kỷ, bên kia là sự thận trọng cực độ của các nhà mạng khi nhu cầu nâng cấp hạ tầng đang bão hòa. Việc duy trì hàng nghìn kỹ sư chuyên trách phần cứng trong khi thị trường đang khao khát các giải pháp phần mềm linh hoạt là một nghịch lý tài chính mà hãng phải giải quyết ngay lập tức.

Cuộc đua với Nokia hay Huawei giờ đây không chỉ là ai có trạm phát sóng mạnh hơn, mà là ai có khả năng biến hạ tầng viễn thông thành một nền tảng dịch vụ (Platform) giống như cách các hãng Cloud đang làm. Điều này giải thích tại sao Ericsson chấp nhận sa thải hàng loạt nhưng vẫn duy trì ngân sách khổng lồ cho R&D ở các mảng phần mềm chiến lược.

Tín hiệu báo động cho hạ tầng viễn thông châu Âu

Nhìn vào báo cáo tài chính quý 4/2025 vừa công bố, dù dòng tiền mặt có sự cải thiện nhờ các biện pháp thắt chặt chi tiêu cực đoan, nhưng doanh thu thuần sụt giảm vẫn là một bóng đen khó che lấp. Các nhà đầu tư đang đặt câu hỏi: Liệu nỗ lực tái cấu trúc này có đủ nhanh để Ericsson không bị biến thành một "kẻ lạc hậu" trong chính cuộc chơi do mình tạo ra?

Sự kiện tại Thụy Điển lần này không chỉ là câu chuyện riêng của Ericsson. Nó phản ánh một cuộc khủng hoảng diện rộng của ngành hạ tầng viễn thông châu Âu trước sức ép từ các giải pháp đám mây (Cloud) và sự trỗi dậy của các tiêu chuẩn mở. Khi các chức năng mạng dần được ảo hóa và chuyển lên máy chủ của các ông lớn như AWS hay Microsoft Azure, những tượng đài như Ericsson buộc phải tự "đập đi xây lại" để tồn tại.

Đối với người lao động tại Stockholm hay Gothenburg, đây là một giai đoạn nghiệt ngã. Nhưng với ngành công nghệ, đó là một lời cảnh báo đanh thép: Ngay cả những gã khổng lồ kiên cố nhất cũng có thể sụp đổ nếu không kịp thoát ly khỏi cái bóng của những thành công dựa trên phần cứng trong quá khứ.