Ori Umbrella: Kỳ quan Origami từ MIT hay món đồ chơi công nghệ "ngốn" 250 USD?

Lần cuối cùng bạn phải vứt một chiếc ô vào thùng rác vì nó gãy nan sau một cơn gió mạnh là khi nào? Có lẽ là mới tuần trước. Suốt 175 năm qua, chúng ta vẫn chấp nhận chung sống với một thiết kế lỗi thời: những thanh kim loại mong manh bọc trong một lớp vải rẻ tiền.

Ori – dự án được nhào nặn bởi các kỹ sư MIT và những bậc thầy Origami – hứa hẹn chấm dứt kỷ nguyên của những chiếc "xác ô" nằm la liệt trên vỉa hè sau mỗi trận mưa. Nhưng liệu một cấu trúc không khung (frameless) áp dụng toán học không gian có thực sự là cuộc cách mạng, hay chỉ là một nỗ lực làm phức tạp hóa một vật dụng vốn dĩ nên đơn giản?

Miura-ori: Khi toán học thay thế nan thép

Điểm ăn tiền nhất của Ori nằm ở cấu trúc Miura-ori. Đây không phải là kiểu gấp giấy trang trí thông thường mà là một hệ thống triển khai phức tạp được NASA tin dùng cho các tấm pin mặt trời trên vệ tinh. Thay vì dùng nan hoa và bản lề kim loại – những điểm yếu chí tử luôn trực chờ để gãy – Ori biến toàn bộ phần tán ô (canopy) thành một cấu trúc chịu lực tự thân bằng vật liệu composite nhiều lớp.

Về lý thuyết, thiết kế này cực kỳ thông minh. Chỉ với một thao tác, toàn bộ vòm ô rộng một mét sẽ bung ra hoặc thu lại theo cơ chế "một mức độ tự do". Không còn tiếng lạch cạch của kim loại, không còn nỗi lo vải bị rách do đầu nan chọc vào. Ori tạo ra một khối thống nhất, cứng cáp và mang lại cảm giác của một thiết bị đến từ tương lai thay vì một món đồ gia dụng.

Gọn như một chai nước, nhưng hãy cẩn thận với độ ướt

Nhờ kỹ thuật nếp gấp siêu đặc thù, Ori khi đóng lại chỉ tương đương một chai nước khoáng cỡ nhỏ (3,5 x 23 cm). Nó nằm gọn gàng trong túi xách hoặc ngăn kéo bàn làm việc mà không chiếm diện tích.

Tuy nhiên, có một thực tế mà những nhà quảng cáo thường lờ đi: Khi bạn vừa đi dưới cơn mưa tầm tã về, việc gấp một "kỳ quan toán học" đẫm nước và nhét ngay vào túi xách bên cạnh chiếc laptop đắt tiền là một ý tưởng tồi tệ. Dù vật liệu composite có khô nhanh đến đâu, sự tiện lợi của việc "bỏ túi" vẫn luôn đi kèm với sự phiền toái về độ ẩm mà không có giải pháp xử lý triệt để.

OLED và cảm biến AirSense: Sự giao thoa hay "vẽ rắn thêm chân"?

Ori không chỉ dừng lại ở cơ khí. Họ nhồi nhét vào phần tay cầm tối giản một màn hình OLED và hệ thống cảm biến môi trường. Đây là lúc chúng ta cần dừng lại một chút để tự hỏi về tính thực tế.

Bạn có thực sự cần cắm sạc cho một chiếc ô?

Và đây là điểm gây tranh cãi nhất: Hệ thống đóng mở Smart Touch và màn hình này hoạt động bằng pin Lithium-ion. Điều đó có nghĩa là bạn phải nhớ sạc pin cho chiếc ô của mình qua cổng USB-C. Một chiếc ô hết pin vẫn có thể che mưa (nếu bạn mở nó bằng tay, dù khá khó khăn), nhưng cảm giác phải mang thêm một sợi cáp sạc cho vật dụng vốn dĩ chỉ cần cầm lên và đi thật sự là một trải nghiệm rắc rối.

Cá nhân hóa hay chỉ là sự hào nhoáng?

Độ bền thực tế: Đừng thử thách quá giới hạn

Nhà sản xuất khẳng định Ori đã vượt qua 400 - 500 chu kỳ gấp mở. Với một cấu trúc không khung, khả năng chống lật dưới gió mạnh của nó chắc chắn ăn đứt những chiếc ô truyền thống giá 5 USD. Vật liệu composite cũng giúp loại bỏ hoàn toàn nỗi lo rỉ sét sau một mùa mưa.

Dù vậy, cái giá của sự tinh vi là sự mong manh trước tác động ngoại lực không mong muốn. Cấu trúc nếp gấp và hệ thống vi truyền động (micro-actuation) bên trong rất nhạy cảm. Bạn không thể quăng quật nó như một chiếc ô bình thường. Một cú va đập mạnh làm biến dạng nếp gấp có thể khiến toàn bộ cơ chế vận hành bị kẹt. Và hãy nhớ, đừng bao giờ tò mò đưa ngón tay vào các nếp gấp khi ô đang đóng lại – đó là một cảnh báo an toàn nghiêm túc từ các kỹ sư MIT.

Lời kết: Cuộc cách mạng hay món đồ chơi đắt đỏ?

Với mức giá 249 USD (gần 6 triệu đồng), Ori rõ ràng không dành cho tất cả mọi người. Với số tiền này, bạn có thể mua vài chục chiếc ô loại tốt và dùng cả đời không hết.

Nếu bạn là một tín đồ công nghệ, một người mê đắm nghệ thuật Origami và muốn sở hữu một món đồ "độc nhất vô nhị" vào mùa hè 2026 này, Ori là một lựa chọn không thể bỏ qua. Nó đại diện cho một tư duy thiết kế mới, phá bỏ những giới hạn cũ kỹ. Nhưng nếu bạn chỉ đơn giản cần một thứ để không bị ướt khi đi bộ từ bãi xe vào văn phòng, việc bỏ ra 250 USD cho một thiết bị phải sạc pin có lẽ là một sự phù phiếm.

Ori Umbrella có thể là tương lai, nhưng tương lai này chắc chắn chỉ dành cho những người có hầu bao dư dả và kiên nhẫn với những sợi cáp sạc.