Một động thái đáng chú ý vừa được Bộ trưởng Công nghiệp Canada Melanie Joly công bố trên nền tảng X (trước đây là Twitter), khi chính phủ nước này chính thức yêu cầu Hikvision Canada, chi nhánh của tập đoàn công nghệ giám sát khổng lồ Trung Quốc, phải ngừng mọi hoạt động và đóng cửa kinh doanh tại quốc gia này. Quyết định này, được đưa ra vào ngày 27 tháng 6 năm 2025, lúc 14:30 EST, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cách Canada tiếp cận các mối đe dọa an ninh quốc gia trong kỷ nguyên số, đặc biệt là từ các công ty công nghệ nước ngoài.

Lệnh Cấm và Bối Cảnh Quyết Định

Tuyên bố của Bộ trưởng Joly không chỉ là một thông báo đơn thuần; nó là đỉnh điểm của một quá trình xem xét kỹ lưỡng và những lo ngại kéo dài về an ninh. Hikvision, một trong những nhà cung cấp thiết bị giám sát lớn nhất thế giới, đã và đang đối mặt với sự giám sát chặt chẽ từ nhiều chính phủ phương Tây. Nguyên nhân chính? Mối liên hệ bị cáo buộc với chính phủ Trung Quốc và những lo ngại về khả năng dữ liệu người dùng có thể bị truy cập hoặc sử dụng sai mục đích, gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia.

Quyết định này không phải là một sự kiện cô lập. Nó diễn ra trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, nơi công nghệ và an ninh quốc gia ngày càng đan xen. Nhiều quốc gia, bao gồm Hoa Kỳ và Vương quốc Anh, cũng đã áp đặt các hạn chế đáng kể đối với Hikvision và các công ty công nghệ Trung Quốc khác, viện dẫn lý do tương tự. Điều này cho thấy một xu hướng toàn cầu đang hình thành: các chính phủ ngày càng cảnh giác hơn với rủi ro an ninh tiềm ẩn từ các thiết bị và hệ thống giám sát do nước ngoài sản xuất.

Mối Lo Ngại An Ninh Quốc Gia Đằng Sau Quyết Định

Vậy, điều gì thực sự khiến Ottawa phải ra một quyết định mạnh mẽ như vậy? Trọng tâm của vấn đề nằm ở bản chất của công nghệ giám sát. Camera, hệ thống nhận diện khuôn mặt, và các giải pháp an ninh khác thu thập một lượng lớn dữ liệu nhạy cảm về cá nhân, cơ sở hạ tầng quan trọng, và các hoạt động hàng ngày. Nếu những dữ liệu này rơi vào tay kẻ xấu, hoặc bị một chính phủ nước ngoài lợi dụng, hậu quả có thể rất nghiêm trọng.

Các chuyên gia an ninh mạng đã nhiều lần cảnh báo về nguy cơ "cửa hậu" (backdoor) trong phần mềm hoặc phần cứng, cho phép truy cập trái phép vào dữ liệu. Mặc dù Hikvision luôn phủ nhận việc họ hợp tác với chính phủ Trung Quốc trong các hoạt động gián điệp, nhưng mối quan hệ sở hữu và kiểm soát của công ty với nhà nước Trung Quốc vẫn là một điểm gây tranh cãi lớn. Chính phủ Canada, như nhiều chính phủ khác, có lẽ đã đi đến kết luận rằng rủi ro tiềm ẩn là quá lớn để bỏ qua. Họ không thể chấp nhận bất kỳ sự mơ hồ nào khi nói đến an ninh quốc gia, phải không?

Tác Động Đến Thị Trường Giám Sát Canada và Quan Hệ Song Phương

Việc Hikvision Canada phải đóng cửa chắc chắn sẽ tạo ra một khoảng trống đáng kể trên thị trường công nghệ giám sát của Canada. Hikvision là một cái tên lớn, với thị phần không nhỏ. Điều này có thể mở ra cơ hội cho các công ty nội địa Canada cũng như các nhà cung cấp quốc tế khác từ các quốc gia đồng minh. Chúng ta có thể sẽ thấy sự gia tăng đầu tư vào nghiên cứu và phát triển các giải pháp an ninh "made in Canada" hoặc từ các nguồn đáng tin cậy khác.

Tuy nhiên, quyết định này cũng có những tác động chính trị không nhỏ. Quan hệ giữa Canada và Trung Quốc vốn đã căng thẳng trong những năm gần đây, với các vấn đề từ nhân quyền đến các vụ bắt giữ công dân. Lệnh cấm Hikvision chắc chắn sẽ làm tăng thêm áp lực lên mối quan hệ này. Bắc Kinh có thể coi đây là một hành động "phân biệt đối xử" hoặc "chính trị hóa" vấn đề kinh tế, và có thể có những biện pháp trả đũa. Liệu điều này có ảnh hưởng đến các cuộc đàm phán thương mại hay ngoại giao trong tương lai? Rất có thể.

Phản Ứng và Triển Vọng Tương Lai

Ngay sau tuyên bố của Bộ trưởng Joly, Hikvision Canada đã nhanh chóng phản hồi trên trang web chính thức của mình vào ngày 28 tháng 6 năm 2025, lúc 09:00 EST. Họ cho biết sẽ tuân thủ quyết định của chính phủ và đang làm việc để đảm bảo quyền lợi cho nhân viên. Đây là một phản ứng khá chuẩn mực trong tình huống như vậy, nhưng chắc chắn sẽ có nhiều câu hỏi được đặt ra về tương lai của các nhân viên và các dự án đang dang dở.

Trong cộng đồng, phản ứng khá đa chiều. Nhiều người dân Canada đã bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với quyết định này trên các diễn đàn trực tuyến, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ an ninh quốc gia và quyền riêng tư cá nhân. Các chuyên gia về an ninh và công nghệ cũng hoan nghênh, coi đây là một bước đi cần thiết và kịp thời. Tuy nhiên, cũng có những ý kiến lo ngại về tác động kinh tế, đặc biệt là đối với các doanh nghiệp nhỏ đã đầu tư vào hệ thống của Hikvision.

Bài Học và Ý Nghĩa Đối Với An Ninh Mạng Toàn Cầu

Quyết định của Canada đối với Hikvision không chỉ là một tin tức địa phương; nó là một phần của bức tranh lớn hơn về cuộc chiến tranh lạnh công nghệ đang diễn ra. Các chính phủ trên khắp thế giới đang phải vật lộn với việc cân bằng giữa lợi ích kinh tế, đổi mới công nghệ, và an ninh quốc gia. Việc phụ thuộc vào các nhà cung cấp công nghệ từ các quốc gia có thể có ý đồ khác nhau đang trở thành một rủi ro không thể chấp nhận được.

Đây là một lời nhắc nhở rõ ràng rằng trong thế giới kết nối ngày nay, an ninh mạng không chỉ là vấn đề của các chuyên gia IT hay các cơ quan tình báo. Nó ảnh hưởng trực tiếp đến mọi khía cạnh của cuộc sống, từ cơ sở hạ tầng điện lực đến dữ liệu cá nhân của chúng ta. Các quốc gia cần phải có chiến lược rõ ràng để bảo vệ không gian mạng của mình, và đôi khi, điều đó có nghĩa là phải đưa ra những quyết định khó khăn, như việc yêu cầu một công ty lớn phải ngừng hoạt động.

Tóm lại, việc Canada yêu cầu Hikvision đóng cửa là một minh chứng cho thấy các quốc gia đang ngày càng nghiêm túc hơn trong việc bảo vệ chủ quyền số của mình. Đây là một xu hướng mà chúng ta sẽ còn thấy tiếp diễn trong tương lai, khi ranh giới giữa công nghệ, kinh tế và an ninh quốc gia ngày càng mờ nhạt.