Apple Cam Kết Thêm 100 Tỷ USD Đầu Tư Sản Xuất Tại Mỹ: Động Thái Lớn Dưới Áp Lực Trump

Tổng thống Donald Trump hôm nay đã chính thức công bố một cam kết đáng chú ý từ Apple Inc.: khoản đầu tư bổ sung 100 tỷ USD nhằm thúc đẩy sản xuất tại Hoa Kỳ. Thông tin nóng hổi này, được Bloomberg đưa tin đầu tiên, đánh dấu một bước tiến đáng kể trong nỗ lực của chính quyền Trump nhằm đưa các hoạt động sản xuất công nghệ cao trở lại đất Mỹ, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào chuỗi cung ứng nước ngoài. Đây không phải là lần đầu tiên Apple đưa ra những cam kết lớn; trước đó, họ đã công bố kế hoạch đầu tư hơn 500 tỷ USD tại Mỹ trong vòng bốn năm.

Động thái mới nhất này diễn ra trong bối cảnh áp lực ngày càng tăng từ Nhà Trắng đối với các tập đoàn công nghệ lớn, đặc biệt là về vấn đề thuế quan. Tổng thống Trump từng nhiều lần tuyên bố sẽ áp thuế tối thiểu 25% đối với các sản phẩm iPhone không được sản xuất tại Mỹ, một đòn bẩy mạnh mẽ buộc các công ty phải xem xét lại chiến lược chuỗi cung ứng toàn cầu của mình. Vậy, khoản đầu tư khổng lồ này sẽ thay đổi cục diện ra sao?

Bối Cảnh Chính Sách và Áp Lực Từ Washington

Trong suốt nhiệm kỳ, chính quyền Trump đã kiên định với chính sách "America First", ưu tiên sản xuất và việc làm trong nước. Điều này được thể hiện rõ qua các tuyên bố và chính sách thuế quan được công bố liên tục. Mục tiêu là khuyến khích các công ty Mỹ, vốn đã chuyển phần lớn hoạt động sản xuất ra nước ngoài để tối ưu hóa chi phí, quay trở lại đầu tư và tạo việc làm ngay trên sân nhà.

Apple, một trong những công ty có chuỗi cung ứng phức tạp và phụ thuộc nhiều vào các nhà máy ở châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, đã phải đối mặt với áp lực không nhỏ. Việc sản xuất iPhone, iPad hay MacBook đòi hỏi một hệ sinh thái linh kiện và lắp ráp khổng lồ, được xây dựng và hoàn thiện qua nhiều thập kỷ. Chuyển dịch một phần hay toàn bộ hệ sinh thái này về Mỹ là một thách thức không hề nhỏ, cả về chi phí lẫn logistics. Tuy nhiên, trước nguy cơ bị áp thuế nặng nề, việc đầu tư vào sản xuất nội địa dường như là một lựa chọn không thể tránh khỏi để duy trì lợi thế cạnh tranh và quan hệ tốt với chính quyền.

Quy Mô và Mục Tiêu Của Khoản Đầu Tư

Khoản 100 tỷ USD bổ sung này được kỳ vọng sẽ đổ vào việc mở rộng các cơ sở sản xuất hiện có và có thể là xây dựng các nhà máy mới tại Mỹ. Mục tiêu chính là giảm thiểu rủi ro từ chuỗi cung ứng toàn cầu, vốn đã bộc lộ nhiều điểm yếu trong những năm gần đây, và quan trọng hơn, né tránh các mức thuế quan mà chính quyền Trump có thể áp đặt.

Việc đầu tư này không chỉ dừng lại ở việc lắp ráp sản phẩm cuối cùng. Nó còn bao gồm việc phát triển các nhà máy sản xuất linh kiện, nghiên cứu và phát triển (R&D), cũng như tạo ra hàng chục nghìn việc làm mới cho người lao động Mỹ. Đây là một phần trong cam kết lớn hơn của Apple, như đã đề cập, với 500 tỷ USD đầu tư vào Mỹ trong 4 năm. Liệu điều này có đủ để xoa dịu Washington và thay đổi hoàn toàn cục diện sản xuất của gã khổng lồ công nghệ này? Có lẽ là không, nhưng nó chắc chắn là một tín hiệu mạnh mẽ.

Phản Ứng và Đánh Giá Từ Các Chuyên Gia

Thông báo của Apple nhanh chóng nhận được nhiều phản ứng trái chiều. Trên các nền tảng mạng xã hội như X (trước đây là Twitter), những người ủng hộ chính sách "America First" đã ca ngợi Tổng thống Trump vì đã "thuyết phục" được Apple đầu tư lớn vào Mỹ. Họ xem đây là một chiến thắng cho nền kinh tế và người lao động Mỹ.

Tuy nhiên, giới chuyên gia lại có cái nhìn thận trọng hơn. Nhiều nhà phân tích chuỗi cung ứng cho rằng việc chuyển dịch hoàn toàn hoặc phần lớn sản xuất về Mỹ là một nhiệm vụ cực kỳ khó khăn, nếu không muốn nói là bất khả thi trong ngắn hạn. Chi phí lao động cao hơn đáng kể ở Mỹ so với các quốc gia châu Á là một rào cản lớn. Hơn nữa, Apple đã mất hàng thập kỷ để xây dựng một mạng lưới nhà cung cấp và đối tác sản xuất toàn cầu tinh vi, tối ưu hóa về hiệu quả và chi phí. Việc phá vỡ cấu trúc này không chỉ tốn kém mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Một số ý kiến cũng lo ngại rằng khoản đầu tư này cuối cùng có thể dẫn đến việc tăng giá thành sản phẩm, gây ảnh hưởng trực tiếp đến người tiêu dùng. Liệu người dùng có sẵn sàng trả thêm tiền cho một chiếc iPhone "Made in USA" hay không? Đó là một câu hỏi lớn.

Tác Động Tiềm Ẩn Đến Chuỗi Cung Ứng Toàn Cầu, Bao Gồm Việt Nam

Việc Apple tăng cường đầu tư vào Mỹ chắc chắn sẽ có tác động đến các quốc gia khác trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Trung Quốc, nơi phần lớn iPhone hiện đang được sản xuất, có thể sẽ chịu ảnh hưởng đáng kể. Ấn Độ, một thị trường mới nổi mà Apple đang đẩy mạnh sản xuất, cũng có thể cảm nhận được sự thay đổi này.

Với Việt Nam, trong những năm gần đây, chúng ta đã trở thành một điểm đến quan trọng cho việc sản xuất các sản phẩm của Apple như AirPods và iPad. Các đối tác lớn như Foxconn cũng đã và đang mở rộng hoạt động tại đây. Tuy nhiên, nếu chính sách thuế quan của Trump tiếp tục gây sức ép và Apple thực sự dịch chuyển đáng kể sản xuất về Mỹ, điều này có thể làm giảm phần nào sự tập trung vào các quốc gia khác, bao gồm Việt Nam. Mặc dù vậy, việc đa dạng hóa chuỗi cung ứng vẫn là một chiến lược dài hạn của Apple, và Việt Nam vẫn giữ vai trò quan trọng trong bức tranh đó.

Tóm lại, khoản đầu tư 100 tỷ USD của Apple là một động thái chiến lược, vừa đáp ứng áp lực chính trị, vừa là một phần trong nỗ lực tái cấu trúc chuỗi cung ứng. Nó có thể tạo ra hàng nghìn việc làm mới và thúc đẩy ngành sản xuất công nghệ cao tại Mỹ, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức về chi phí và tính khả thi. Chúng ta sẽ cần theo dõi sát sao để xem những cam kết này sẽ được triển khai như thế nào trong thực tế và tác động của chúng đến thị trường toàn cầu.